Savunma ve havacılık ana yüklenicileri tedarikçide önce kurumsal olgunluk arar: güçlü bir kalite yönetim sistemi, disiplinli dokümantasyon ve hammaddeden nihai ürüne tam izlenebilirlik. ISO 9001 temel gereklilik olarak görülür; havacılıkta AS9100 önemli bir tercih sebebidir.
Uygulamada önerilen başlangıç adımları:
- Mevcut durumu dürüstçe değerlendirmek: revizyon kontrolü, parça numaralandırma, ürün ağacı yönetimi ve kalibrasyon kayıtları denetimde sunulabilir durumda mı?
- Malzeme sertifikalarının lot numarasıyla ürüne eşleştirilebildiği, raf ömürlü malzemelerin takip edildiği bir sistem kurmak.
- İlk ürün muayenesi (FAI) yapabilecek ölçüm altyapısı ve kayıt düzenini oluşturmak; sektörde AS9102 formatı yaygın olarak beklenir.
- Kaynak, boya, kablaj gibi özel süreçler yürütülüyorsa personel ve proses sertifikalarını planlamak.
- Savunma Sanayii Başkanlığı'nın tedarik zinciri ve alt yüklenici duyurularını, oda ve OSB'lerin düzenlediği tedarikçi buluşmalarını takip etmek.
Tesis güvenliği ayrı bir başlıktır. 5202 sayılı Savunma Sanayii Güvenliği Kanunu'na göre gizlilik dereceli bilgi, belge, proje veya malzemeye erişim gerektiren işlerde ilgili kişiler için Kişi Güvenlik Belgesi, projenin yürütüleceği tesis için Tesis Güvenlik Belgesi alınması zorunludur; makam Millî Savunma Bakanlığı'dır. Her iş gizlilik dereceli olmayabilir; ilk siparişin kapsamını ana yükleniciyle netleştirmek gerekir.
İlk iş çoğu zaman basit ama izlenebilirliği kusursuz parçalarla gelir; bu aşamadaki performans sonraki işlerin anahtarıdır. Mevzuat ve başvuru usulleri değişebilir; güncel şartlar için resmî duyuruları kontrol edin, sözleşme ve gizlilik yükümlülükleri için hukuk desteği alın.
Bu yolda ilerleyen firmalar en çok hangi adımda zorlandı? Sorularınızı bu konuya ekleyebilirsiniz.
Kaynaklar (erişim 29.10.2026):
Genel bilgi niteliğindedir; mevzuat ve destek şartları değişebilir, güncel hâli için kaynaklardaki resmî duyurulara bakın. Kendi durumunuz için bir danışmana danışın.